ПББ: Тәжік тілі
«Тәжік тілі» пәні бойынша 2026 жылғы сынама ПББ (бұрынғы НКТ) тесті — ҰТО форматында, қателерді талдаумен
2026 ПББ сынама тесті
Тәжік тілі
«Тәжік тілі мен әдебиеті» бойынша Педагогтердің білімін бағалауға арналған тест спецификациясы
- Тапсырмалар
- 50 (1 жауапты 40, контекстік 10)
- Уақыт (ҰТО нормасы)
- 80 минут
- «Педагог» шегі
- 50-ден 25 (50%)
- Спецификация бөлімдері
- 19 тақырып
Тарифтер мен бағалар
Қалай төлеу керек — Kaspi арқылы төлеу нұсқаулығы. Төлемнен кейін қолжетімділік осы бетте бірден ашылады.
«Тәжік тілі» пәні бойынша ПББ-ге қалай дайындалу керек
«Тәжік тілі мен әдебиеті» бойынша ПББ-ны (бұрынғы НКТ) тәжік тілінде оқытатын мектептердің мұғалімдері тапсырады. ҰТО спецификациясы фонетиканы, лексиканы, морфологияны, синтаксисті, сөйлеу стильдерін және ауыз әдебиетінен ХХ ғасыр басына дейінгі тәжік әдебиетін қамтиды. Тест 50 тапсырмадан тұрады: 40-ы бір жауапты, 10-ы контекстік, уақыты 80 минут.
Кім тапсырады
- Тәжік тілі мен әдебиетін оқытуға келіп, «педагог» санатына ПББ тапсыратын өтілі жоқ түлектер
- Түркістан облысының Мақтаарал және Сарыағаш аудандарындағы тәжік тілінде оқытатын мектептердің мұғалімдері
- Үзілістен кейін мектепке оралған педагогтер
- «Ұстаз» пилотынан кейінгі аттестацияға дайындалып жүрген тәжік тілі мұғалімдері
Жиі кездесетін қателер
- Спецификацияны тек ҰТО-ның орыс тіліндегі бетінен іздеп, ол жоқ деп ойлау.
- Спецификацияда әдебиетке бес бөлім берілгеніне қарамастан, тек грамматикаға дайындалу.
- XII–XIV және XV–XIX ғасыр авторларын шатастырып, шығарманы басқа ақынға телу.
- Сөз тіркестерінің түрлерін (исмӣ және сифатӣ) және құрмалас сөйлем түрлерін ажыратпау.
Неге көңіл бөлу керек
- Морфология (сарф)
- Спецификацияның ең үлкен бөлігі: дербес және көмекші сөз таптары, исм, сифат, шумора, ҷонишин, феъл, зарф, олардың сөйлемдегі қызметі мен құрылысы. Етістіктің шақтары мен сын есімнің шырайларын мұқият қайталаған жөн.
- Синтаксис (наҳв)
- Сөз тіркестері мен олардың түрлері, мағынасы мен қызметіне қарай сөйлем түрлері, құрмалас сөйлемдер. Тапсырмалар құрмалас сөйлемнің түрін нақты мысалдан анықтай алатыныңызды тексереді.
- Лексика, фонетика және сөйлеу стильдері
- Синоним, омоним, антоним, фразеология, дауысты және дауыссыз, ұяң және қатаң дыбыстар, тәжік әдеби тілінің бес стилі. Мәтінге негізделген контекстік тапсырмалар көбіне стиль мен лексиканы тексереді.
- VIII–XIX ғасырлардағы классикалық әдебиет
- Шахнамэ дәстүрі, Саъди, Хафиз, Низами, Хайям, Әмір Хұсрау Дехлеви, Жәми, Науаи, Хилоли, Шоһин, Дониш шығармашылығы. Шығарманың авторын және ақынның қай ғасырда өмір сүргенін білу керек.
- ХХ ғасыр басындағы әдебиет
- Қазіргі тәжік әдебиетінің негізін салушы Садриддин Айни және соғыс жылдарындағы Мирзо Турсунзаде шығармашылығы. Бөлім шағын, бірақ сұрақтары нақты.
Дайындық жоспары
- Спецификацияны ҰТО сайтының қазақша «Тестілеуге дайындық» бөлімінен іздеңіз: орыс тіліндегі бетте ол жоқ.
- app.testcenter.kz сайтында тіркелгенде тестілеу тілін таңдаңыз, бұл пән үшін ол тәжік тілі.
- Тегін демо-нұсқаны тапсырып, қатенің көбі грамматикада ма, әдебиетте ме, соны анықтаңыз.
- Авторлардың ғасырлар бойынша хронологиялық кестесін басты шығармаларымен қоса жасап, өзіңізді соған қарап тексеріңіз.
- Спецификация бойынша тренажерде толық нұсқаларды 80 минуттық таймермен шығарып, әрқайсысынан кейін қателер талдауын оқыңыз.
Сұрақтар мен жауаптар
Тәжік тілі бойынша ПББ-да неше тапсырма, қанша уақыт?
50 тапсырма: төрт нұсқадан бір дұрыс жауапты таңдайтын 40 сұрақ және 10 контекстік тапсырма. Уақыты 80 минут.
Тәжік тілі мен әдебиетінен шекті балл қанша?
«Педагог» санатына 50-ден 25 балл (50%). Модераторға 30, сарапшыға 35, зерттеушіге 40, шеберге 45 балл керек.
Тест қай тілде тапсырылады?
Бұл пән бойынша тест тәжік тілінде өтеді, спецификацияның бөлімдері де тәжікше жазылған.
Тәжік тілі бойынша ПББ спецификациясын қайдан табуға болады?
Спецификация ҰТО сайтының қазақша нұсқасындағы «Тестілеуге дайындық» бөлімінде орналасқан. Оның бөлімдері мен тақырыптары осы бетте де берілген.
Тәжік тілі тесттері жауаптарымен бар ма?
Сайтта спецификация бойынша жаттығу нұсқалары бар, жауаптары талданады. Нақты емтихан сұрақтарын жарияламаймыз.
Тексерілді: 2026-11-20
ПББ тест спецификациясы: Тәжік тілі
«Тәжік тілі мен әдебиеті» бойынша Педагогтердің білімін бағалауға арналған тест спецификациясы
- Тапсырмалар
- 50 (бір дұрыс жауаппен 40, 10 мәнмәтіндік — 2 мәнмәтін бойынша)
- Тестілеу уақыты
- 80 минут
- «Педагог» шекті деңгейі
- 50-ден 25 (50%)
- Қиындық деңгейлері
- A — 26%, B — 60%, C — 14%
- 01.Лексика. Лексика ва фразеология
- Калимаҳои ҳаммаъно Ҳамгунаҳо (омонимҳо). Мустазодҳо (антонимҳо). Муродиф (синоним)
- 02.Фонетика.
- Овоз ва ҳарф. Овозҳои садонок ва ҳамсадо.Ҳамсадоҳои ҷарангдор ва беҷаранг
- 03.Ибора.
- Хелҳои ибора. Ибораҳои исмӣ ва сифатӣ
- 04.Морфология (сарф)
- Ҳиссаҳои нутқ. Ҳиссаҳои мустақил ва номустақили нутқ
- 05.Исм.
- Вазифаи исм дар ҷумла.Хелҳои исм. Сохтори исм: сода, сохта, мураккаб ва таркибӣ
- 06.Сифат.
- Вазифаи сифат дар ҷумла.Сохтори сифат. Дараҷаҳои сифат. Сифатҳои аслӣ ва нисбӣ
- 07.Шумора.
- Вазифаи шумора дар ҷумла. Шумораҳои миқдорӣ ва тартибӣ
- 08.Ҷонишин.
- Вазифаи ҷонишин дар ҷумла. Хелҳои ҷонишин
- 09.Феъл
- Вазифаи феъл дар ҷумла. Замонҳои феъл. Сохтори феъл
- 10.Зарф
- Вазифаи зарф дар ҷумла. Хелҳои зарф аз рӯи маъно. Сохти зарфҳо: сода, сохта, мураккаб ва таркибӣ
- 11.Ҳиссаҳои номустақили нутқ
- Пешоянду пасоянд. Пайвандакҳо.Ҳиссача. Нидо
- 12.Синтаксис (наҳв) ибора,Ҷумлаи мураккаб ва сода
- Ибора ва ҷумла.Хелҳои ҷумла аз рӯи маъно ва вазифа. Ҷумлаҳои мураккаб
- 13.Ҷумлаи мураккаб
- Ҷумлаи мураккаб ва хелҳои он
- 14.Услубҳои нутқ
- Услубҳои нутқи забони адабии тоҷик: услуби илмӣ, услуби бадеӣ, услуби гуфтугуӣ,услуби публитсистӣ, услуби расмӣ коргузорӣ
- 15.Эҷодиёти даҳонакии халқ
- Таъсири эҷодиёти даҳонакии халқ ба адабиёти бадеӣ
- 16.Адабиёти асрҳои VIII-XI
- Анъанаи шоҳноманависӣ.Сардафтари адабиёти классики тоҷик
- 17.Адабиёти асрҳои XII-XIV
- Ҳаёт ва эҷодиёти С.Шерозӣ, Ҳ.Шерозӣ,Н.Ганҷавӣ, У.Хайём, А.Х. Деҳлавӣ
- 18.Адабиёти асрҳои XV-XIX
- Ҳаёт ва эҷодиёти А.Ҷомӣ, А,Навоӣ, Б.Ҳилолӣ Ш,Шоҳин, А. Дониш
- 19.Адабиёти оғози асри XX
- Адабиёти шуравии тоҷик, Сардафтари адабиёти муосири тоҷик: С. Айнӣ
- Эҷодиёти Мирзо Турсунзода дар солҳои ҶБВ
